འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་ཐོག་མའི་ “བཅོས་མའི་རིག་ནུས་ཀྱི་བློན་ཆེན་” གྱིས་རུལ་སུངས་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པ།


ཡུ་རོབ་ཤར་ལྷོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཨལ་བྷ་ནི་ཡ་ (Albania) ཡིས་བཅོས་མའི་རིག་ནུས་ (AI) ཤིག་**བློན་ཆེན་**དུ་བསྐོ་བཞག་བྱས་ཡོད།

རྩོམ་འབྲི་བ་ང་རང་གིས་གནས་ཚུལ་འདི་ཐོག་མར་མཐོང་དུས། དེ་ནི་༢༠༢༥ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་གྱི་རོའེ་ཊར་གྱི་དབྱིན་ཡིག་གསར་འགྱུར་ནང་དུ་ཐོན་བྱུང་། སྐད་ཅིག་མ་ཞིག་ལ་ཉི་ཧོང་གི་**གྲངས་འཛིན་བློན་ཆེན་**ལྟ་བུ། བཅོས་མའི་རིག་ནུས་ཀྱི་ལས་དོན་ལ་འགན་འཁུར་མཁན་གྱི་བློན་ཆེན་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་**བཅོས་མའི་རིག་ནུས་དེ་ཉིད་བློན་ཆེན་**བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་བསམ་བློ་འཁྲུགས་སོང་། ཞིབ་ཏུ་བཀླགས་དུས་ནི། བཅོས་མའི་རིག་ནུས་དེ་ཉིད་བློན་ཆེན་དུ་བསྐོ་བཞག་བྱས་པ་རེད་འདུག། བཅོས་མའི་རིག་ནུས་ཀྱི་བློན་ཆེན་འདིའི་འགན་འཁུར་གྱི་ལས་དོན་ནི་**སྤྱི་པའི་ཉོ་སྒྲུབ་**ཡིན་པ་དང་། **རུལ་སུངས་ཡོངས་སུ་མེད་པ་**བཟོ་བར་འབད་བརྩོན་བྱེད་རྒྱུ་རེད།

བཅོས་མའི་རིག་ནུས་ཀྱི་བློན་ཆེན་གྱི་མིང་ལ་ ཌི་ཡེ་ལཱ་ (Diella) ཟེར་ཞིང་། ཨལ་བྷ་ནི་ཡའི་སྐད་དུ་དེ་ནི་ “ཉི་མ་” ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་འདུག རོའེ་ཊར་གྱི་གནས་ཚུལ་ལྟར་ན། ཨེ་ཌི་རཱ་མ་ (Edi Rama) ཞེས་པའི་སྲིད་བློན་གྱིས་བསྐོ་བཞག་བྱེད་སྐབས། ཌི་ཡེ་ལཱ་ནི་**དངོས་སུ་གནས་མེད་པའི་བློན་ཆེན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་དང་པོ་**ཡིན་པ་ངོ་སྤྲོད་གནང་འདུག

བྷི་བྷི་སི་ (BBC) ཡིས་བཅོས་མའི་རིག་ནུས་བློན་ཆེན་དུ་བསྐོ་བཞག་བྱས་པ་དེ་ནི་**འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་ཐོག་མ་**ཡིན་པའི་གནས་ཚུལ་བཀོད་ཡོད། འོན་ཀྱང་། ཨལ་བྷ་ནི་ཡའི་རྩ་ཁྲིམས་ནང་དུ། བློན་ཆེན་ནི་**འགན་འཁུར་བའི་ནུས་པ་ཡོད་པའི་ལོ་ན་ ༡༨ ལས་བརྒལ་བའི་རྒྱལ་དམངས་**ཡིན་དགོས་པ་གཏན་འབེབས་བྱས་ཡོད། རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་བཀག་རྒྱ་འདི་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ན། བཅོས་མའི་རིག་ནུས་བློན་ཆེན་དུ་བསྐོ་བཞག་བྱེད་པའི་སྲིད་ཇུས་འདི་ནི། ཉི་ཧོང་གི་ཉེན་རྟོག་པས་སྐད་གྲགས་ཅན་གྱི་མི་ཞིག་ཉིན་གཅིག་གི་ཉེན་རྟོག་དཔོན་ལ་བསྐོ་བཞག་བྱེད་པའི་**མཛད་སྒོའི་བྱེད་སྒོ་**དང་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན་པར་མཐོང་།

ཌི་ཡེ་ལཱ་ཡི་ལས་འགན་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་**སྤྱི་པའི་ཉོ་སྒྲུབ་**ཀྱི་ལས་དོན་དེ་ནི། གཞུང་གིས་སྒེར་གཉེར་ཀུང་སི་ལ་ལས་ཀ་སྤྲོད་པའི་ས་ཁུལ་ཡིན་པས། ལྐོག་ཟས་ (waiver/贿赂) དང་ངན་པ་དཔུང་བསྡེབས། (collusion/串通投标/围标) ལྟ་བུའི་**རུལ་སུངས་རྒྱ་ཆེར་འགྲོ་སླ་བའི་**ཁྱབ་ཁོངས་ཤིག་རེད། ཆབ་སྲིད་དང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནད་དོན་ནི་ཉི་ཧོང་དང་འདྲ་བར་ཨལ་བྷ་ནི་ཡར་ཡང་**གནད་དོན་ཚབས་ཆེན་**ཞིག་ཡིན་འདུག བཅོས་མའི་རིག་ནུས་ཀྱི་བློན་ཆེན་ཌི་ཡེ་ལཱ་ཡིས་འཛམ་གླིང་ཡོངས་ཀྱི་གནད་དོན་འདི་ལ་ཇི་ལྟར་གདོང་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ནམ།


ཡུ་རོབ་མཉམ་འབྲེལ་ (EU) གྱིས་ཨལ་བྷ་ནི་ཡ་ལ་རུལ་སུངས་འགོག་པའི་ཆ་རྐྱེན་བཏོན།

དང་པོ་རྩོམ་འབྲི་བ་ང་རང་གིས་ཨལ་བྷ་ནི་ཡའི་**ས་གནས་**གང་དུ་ཡོད་པ་དྲན་མ་ཐུབ། ཡང་བསྐྱར་ས་ཁྲ་ལ་བལྟས་ན། དེ་ནི་ཨེ་ཌི་རི་ཡའི་རྒྱ་མཚོའི་ཕར་ངོགས། **ཨི་ཊ་ལི་**ཡི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པ་རེད། ས་ཁུལ་དེ་ལ་བྷལ་ཀན་གླིང་ཕྲན་ (Balkan Peninsula) ཡང་ཟེར། མི་འབོར་ས་ཡ་ ༢.༧༦ ཙམ་ཡོད་ཅིང་། ཉི་ཧོང་གི་**ཧི་རོ་ཤི་མཱ་མངའ་ཁུལ་**དང་ཆ་འདྲ་བ་ཞིག་རེད།

རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་གཞི་རིམ་གྱི་ཚོགས་པ་ཊར་རེན་སི་པེ་རན་སི་ཨིན་ཊར་ནེ་ཤིན་ནལ་ (Transparency International) གྱིས་༢༠༢༤ ལོར་སྤེལ་བའི་རུལ་སུངས་ལ་ངོས་འཛིན་གྱི་གྲངས་གཞིའི་ (Corruption Perception Index) ནང་དུ། ཞིབ་འཇུག་བྱ་ཡུལ་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་དང་ས་ཁུལ་ ༡༨༠ ཡི་ཁྲོད་ནས། ཨལ་བྷ་ནི་ཡ་ནི་**ཨང་རིམ་ ༨༠ པ་**རེད། ཨང་རིམ་མཐོ་བ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་རུལ་སུངས་མེད་པར་བརྩི་གི་ཡོད། དཔེར་ན། ཉི་ཧོང་ནི་༢༠༢༤ ལོར་**ཨང་རིམ་ ༢༠ པ་**ཡིན་པ་རེད།

རུལ་སུངས་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པ་ནི་ཨལ་བྷ་ནི་ཡའི་གཞུང་ལ་མཚོན་ན། **ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་གལ་ཆེན་**ཞིག་ཀྱང་རེད། རྒྱལ་ཁབ་དེས་༢༠༠༩ ལོར་ཡུ་རོབ་མཉམ་འབྲེལ་ (EU) ནང་ཞུགས་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་སྙན་ཞུ་བཏོན་ཡང་། གཞུང་གི་དཔོན་རིགས་རྣམས་ཀྱི་**རུལ་སུངས་ལ་གདོང་ལེན་མ་ཐུབ་པའི་**རྒྱུ་མཚན་གྱིས་མཉམ་ཞུགས་ཆོག་པ་མ་བྱུང་། ཡུ་རོབ་ཀྱི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་སྙན་ཞུ་ནང་དུ་ཨལ་བྷ་ནི་ཡའི་གནས་སྟངས་སྐོར་འདི་ལྟར་བཀོད་ཡོད།

“ང་ཚོས་ཨལ་བྷ་ནི་ཡ་ལ་**ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་སྒྱུར་**དང་**དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་**ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་པ་དང་། **རུལ་སུངས་དང་ལྐོག་ཟ་**ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་པ། མི་ཚོང་ (Human Trafficking) འགོག་པ། **གཞི་རྩའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་**སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པ། **རང་དབང་བརྗོད་པ་**དང་། གནས་ཚུལ་རང་དབང་། **བརྒྱུད་ལམ་མང་གཉེར་དང་རང་ཚུགས་**ཀྱི་ཐད་ཀྱི་སྒྱུར་བཅོས་རྣམས་**མགྱོགས་སུ་གཏོང་**དགོས་པའི་རེ་བ་བཏོན་ཡོད།”

ཨལ་བྷ་ནི་ཡའི་གཞུང་དེས་༢༠༣༠ ལོའི་བར་དུ་ཡུ་རོབ་མཉམ་འབྲེལ་ནང་ཞུགས་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་ཡོད་ནའང་། དེའི་སྔོན་དུ་ཡུ་རོབ་མཉམ་འབྲེལ་གྱིས་**རུལ་སུངས་ལ་གདོང་ལེན་**བྱེད་དགོས་པའི་ཆ་རྐྱེན་བཏོན་ཡོད། དེ་ནི་བཅོས་མའི་རིག་ནུས་ཀྱི་བློན་ཆེན་བསྐོ་བཞག་བྱེད་པའི་**རྒྱབ་ལྗོངས་**ཀྱི་གནད་དོན་གཙོ་བོ་ཡིན་པ་ཐེ་ཚོམ་མེད།

འབྲེལ་ཡོད་རྩོམ་ཡིག་གཞན།

དཔྱད་མཆན་སྤེལ།

ཁྱེད་ཀྱི་གློག་ཡིག་གི་ས་གནས་དེ་ཁྱབ་སྤེལ་བྱེད་ཀི་མིན། རྟགས * ཅན་ངེས་པར་དུ་བླུགས་དགོས།